بازی سخت بانک‌های مرکزی میان تورم و رکود جهانی

تحولات ژئوپلیتیکی اخیر، به‌ویژه حملات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران، شوک تازه‌ای به اقتصاد جهانی وارد کرده است. تحلیل‌گران معتقدند این بحران می‌تواند روند شکننده احیای اقتصادی را از مسیر خارج کند و بانک‌های مرکزی را در برابر یکی از دشوارترین تصمیم‌های سیاست پولی دهه اخیر قرار دهد.

افزایش سریع قیمت نفت و گاز، خطر صعود مجدد تورم جهانی را بالا برده و پیش‌بینی‌های رشد اقتصادی کشورهای بزرگ، از جمله اروپا و بریتانیا، را با تردید مواجه کرده است. بر اساس برآوردهای جدید، انسداد احتمالی تنگه هرمز — مسیر عبور بیش از ۲۰ درصد نفت جهان — ممکن است قیمت جهانی نفت را تا ۸۰ درصد بالاتر از سطح پیش از جنگ افزایش دهد.

فشار تورمی در آمریکا نیز در حال اوج‌گیری است؛ در حالی که تأثیر افزایش قیمت سوخت به‌شکل مستقیم بر مردم احساس می‌شود، برنامه‌های دولت و فدرال‌رزرو برای کاهش نرخ بهره، با تردیدهایی مواجه شده است. در اروپا، بانک مرکزی و بانک انگلستان میان دو تصمیم دشوار قرار دارند: مهار تورم یا حفظ رشد.

طبق گزارش مؤسسات اقتصادی مانند NIESR و بلومبرگ اکونومیکس، تداوم تنش‌ها ممکن است رشد اقتصادی منطقه یورو و بریتانیا را تا ۰.۲ درصد کاهش دهد و بیکاری را افزایش دهد. کارشناسان هشدار می‌دهند که بی‌ثباتی مالی، فشار معیشتی و سیاست‌های پولی متناقض می‌توانند زمینه‌ساز رکود جهانی جدید شوند — رکودی که این بار منشأ آن نه در بازارهای مالی، بلکه در سیاست و انرژی است.